12.900 jaar geleden zag de Vulkaaneifel vlak over de grens er zo uit. Staat de volgende uitbarsting er aan te komen?

Slapende vulkaan vlak over de grens

Roodgloeiende lavastromen, sissende stoomwolken en tot duizenden kilometers verderop asregens. IJsland? De Vesuvius? Nee, de Vulkaaneifel, op minder dan honderd kilometer van de Nederlandse grens, bijna dertienduizend jaar geleden. De Eifelvulkanen barsten elke tien- tot twintigduizend jaar uit. Tot nu toe ontsprongen we de dans.  Wat zijn de gevolgen als deze slapende vulkaan weer uitbarst?

Noord-Europa lijkt veilig te zijn voor vulkanisme. De dichtstbijzijnde actieve vulkanen, de Siciliaanse Etna en de IJslandse Katla en Eyjafjällajökull, liggen op een comfortabele tweeduizend kilometer afstand. Niets aan de hand dus. Echter: schijn bedriegt. Bij de laatste uitbarsting werd er maar liefst drie vierkante kilometer rots uitgeblazen.

Vulkaaneifel
Vlak over de grens ligt de Duitse Vulkaaneifel, een natuurgebied dat wordt gekenmerkt door kleine ronde meertjes, laachen (van het Latijnse lacus, meer), golvende heuvels en warme bronnen. De Duitsers kunnen hier hun obsessie voor Heilbronnen en andere kuuroorden maximaal uitleven. Maar weinig mensen staan er bij stil dat hier al vele miljoenen jaren een actief vulkaangebied ligt dat elke tien- tot twintigduizend jaar Europa bedekt met een fijne aslaag. In teegenstelling tot vulkanen als de IJslandse Katla en de Italiaanse Vesuvius, die keer op keer op dezelfde plaats uitbarsten, wurmt de hot spot die het vulkanisme in Centraal-Europa veroorzaakt, elke keer op een andere plaats omhoog. Diep onder de aarde verzamelt zich magma, dat zodra de onderaardse druk voldoende is om de aardkorst te doorboren, een enorme magmaontploffing veroorzaakt waarbij de magmakamer de lucht in vliegt.

De gevolgen van een vulkaanuitbarsting in het hart van West-Europa
Tienduizend jaar geleden was Europa nog dun bevolkt door jager-verzamelaars en een enkele neolithische landbouwer. In heel Nederland woonden misschien vijftigduizend mensen. De uitbarsting had dan ook weinig destructieve gevolgen.

12.900 jaar geleden zag de Vulkaaneifel vlak over de grens er zo uit. Staat de volgende uitbarsting er aan te komen?
12.900 jaar geleden zag de Vulkaaneifel vlak over de grens er zo uit. Staat de volgende uitbarsting er aan te komen?

Nu is dat wel anders. Vlak bij de Vulkaaneifel ligt het dichtbevolkte Ruhrgebied, Limburg, Luxemburg en de oostelijke Belgische provincies, waar samen meer dan tien miljoen mensen wonen. Besluit de hotspot zich weer een weg naar de oppervlakte te banen, dan betekent dat de inwoners van het dichtstbevolkte gebied in Europa te  maken zullen krijgen met zware aardbevingen, dodelijke pyroclastische stromen die alles op hun weg verschroeien, lavastromen en een bombardement met vulkanische bommen. De dikke asafzettingen blokkeren de Rijn, waardoor enorme overstromingen ontstaan (12.900 jaar geleden leidde dit tot de vorming van en stuwmeer en, toen de natuurlijke dam doorbrak, een vele meters hoge vloedgolf).

Gelukkig is dit gebied vrij arm aan kerncentrales, maar vlak bij de Limburgse grens staat de centrale van Jülich. Ook vlakbij het vulkanische gebied staat de centrale van Mülheim. Toch dateert de laatste zeer zware aardbeving in Limburg nog van enkele eeuwen terug (een lichtere aardbeving sloeg in 1992 toe). Als deze niet bestand zijn tegen de enorme aardschokken die de vulkanische eruptie met zich mee zal brengen, zal dit mogelijk leiden tot een meltdown. Ontwerpers beschouwen het westelijk deel van Duitsland als een lage-risicogebied voor aardbevingen.

Hoe groot is de kans?
De Eifelvulkaan kan morgen uitbarsten. De vulkaan kan ook nog bijna tienduizend jaar een slapend bestaan blijven leiden. Duitse geologen klagen steen en been over de nonchalante houding van de Duitse autoriteiten. Eén ding is zeker. Vroeg of laat zal de vulkaan in de Eifel weer ontwaken en dood en verderf zaaien. Mogelijk heeft het niets bijzonders te betekenen, maar de grond in de Eifel komt elk jaar enkele millimeters omhoog…

Meer informatie:
Forscher warnen für Vulkan-Gefahr in der Eifel (Der Spiegel)

19 reacties op “Slapende vulkaan vlak over de grens”

  1. Geloof maar niet dat de overheid de mensen goed gaan inlichten.
    Bij napels ligt ene vulkaan te broeden onder de zeespiegel.
    Hij staat al een tijdje op klappen, maar de overheid zwijgt.
    Het is wachten tot ie zuid italieen van de kaart veegt en dat zal echt niet lang duren.
    Ik raad alle mensen deze zomer daar hene te gaan.
    Ik raad alle mensen de kust gebieden van europa te mijden omdat die alles bahalve te vertrouwen te zijn.

    http://www.emsc-csem.org/Earthquake/Map/jsmap.php?key=1&typ=world

    Ook dit verzwijgt de overheid voor ons

    http://www.tos.nl/en/news/2006/11/onderzoek_naar_hoge_golven_in_noordzee.1102.htm

    Ga maar van uit wie onder de zeespiegel in NL woont dat ie daar niet veilig woont en beter kan verhuizen.

  2. Robbieknor@work

    Frappant is wel dat er geen aslagen in de Nederlandse bodem zitten die duiden op vroegere katastofes als gevolg van vulkaanuitbarstingen in de Eiffel, dus waar deze angst vandaan komt weet ik niet.

    1. Het land stond hier onder water Robbie, wij hebben het drooggemalen en ingedamt om het droog te houden. Dat gaat veranderen als de Rijn wordt geblokkeerd als gevolg van een nieuwe uitbarsting. Enorme overstromingen zullen daarvan het gevolg zijn in Duitsland, en hier komen die uiteindelijk ook. Het stuwmeer dat zal ontstaan breekt tenslotte door, omdat de toevoer van water te groot is. Wie van surfen houdt, moet daar maar met z’n plankje gaan wachten.

  3. De aarde zit nog maar pas in haar puberteitsjaren en heeft nog een heel wegje te gaan en daar kan geen enkel meteorietje iets aan veranderen, dus kom uit die waanzin van angst en richt je op de zaken van het leven die waarlijk te moeite waard zijn om te bedenken :)

Laat een reactie achter