toekomst

Zijn we als enige ontsnapt aan het Grote Filter?

Als er buitenaardse wezens bestaan, waarom zien we ze dan niet? Dit vraagstuk wordt de Fermi Paradox genoemd. De meest logische verklaring is dat deze geavanceerde wezens niet bestaan, vanwege een bepaalde reden. Dat iets wordt het Grote Filter genoemd. Waarom het goed nieuws zou zijn, als we geen leven zouden ontdekken op Mars, of andere plaatsen buiten de aarde.

Het Grote Filter
In theorie zijn er in het waarneembare heelal ontelbare miljarden plaatsen, waar de omstandigheden op die van de vroege aarde leken en dus leven kan ontstaan. Het zou in het waarneembare heelal dus moeten wemelen van leven. Omdat er op aarde meerdere soorten voorkomen met een behoorlijk hoog ontwikkeld zenuwstelsel, variërend van octopussen tot papegaaien, lijkt het vrij waarschijnlijk dat één van deze soorten zich ooit tot intelligent leven zal ontwikkelen. Toch is het heelal in de wijde omtrek van onze aardbol saai en doods. Al zullen astronomiefanaten het hier oneens mee zijn: de verreweg interessantste plaats in het zonnestelsel, en ver daarbuiten, is onze aardbol. Waarom is de aarde, voor zover we weten, in het waarneembare heelal de enige plek waar we dit soort visionaire discussies kunnen hebben? Deze groep redenen heeft een naam: het Grote Filter.

Deze bizarre “plant” van bijna zeven meter hoog, in werkelijkheid de schimmelsoort Prototaxites, legde uiteindelijk het loodje, omdat het ecosysteem te veeleisend werd voor dit primitieve organisme.

Bottlenecks bij het ontstaan van een beschaving uit het niets
Er zijn twee mogelijkheden: het Grote Filter ligt in het verleden, wat ons geluksvogels zou maken waarvoor het gehele heelal openligt, of het Grote Filter ligt in de toekomst, wat de mogelijkheden tot overleving letterlijk astronomisch klein, nauwelijks groter dan nul, zou maken. In dit artikel bekijken we de eerste mogelijkheid: de mensheid als overlever van een astronomische loterij.
We kennen maar één ecosysteem, het aardse, en slechts één voorbeeld van een beschaving, de menselijke beschaving. In het ontwikkelingspad naar de mens is de evolutie door meerdere bottlenecks geglipt. Mogelijk kunnen we een plausibel Groot Filter vinden, door de geschiedenis van het leven op aarde te bestuderen.

Ontstaan van het leven
De eerste bottleneck is het ontstaan van het leven. Op dit moment is het in het laboratorium niet gelukt om verder te komen dan het produceren van aminozuren, primitieve celwanden van lipiden en korte zichzelf vermenigvuldigende RNA-ketens, die veel weghebben van aardse viroïden. Op aarde dateren de eerste ondubbelzinnige sporen van leven van ongeveer 3,49 miljard jaar geleden[1]. Dat is ongeveer een miljard jaar na het ontstaan van de aarde, 4,54 ± 0,05 miljard jaar geleden. De eerste honderd miljoen jaar na het ontstaan van de aarde was deze bedekt door lava en dus onbewoonbaar. Ook was er het zogeheten Late Heavy Bombardment, een serie asteroïdeninslagen die voortduurde tot ongeveer 3,8 miljard jaar geleden. Dit liet vermoedelijk weinig over van de aardoppervlakte. Het leven duikt hiermee vrij snel op na het bewoonbaar worden van de aarde. Het is goed mogelijk, dat dit een smalle flessenhals was. Aan de andere kant: het is goed mogelijk dat het leven nog ouder was. In grafietdeeltjes van 4,25 miljard jaar oud bleek de verhouding koolstof-12/koolstof-13 hoger dan in een levenloze omgeving, wat erop wijst dat er het leven van slechts enkele honderden miljoenen jaren na het ontstaan van de aarde dateert. Mogelijk dateert het leven zelfs van buiten de aarde (panspermie). Zouden we geen leven ontdekken op Mars, dan is het ontstaan van het leven een extreem zeldzame gebeurtenis. We kunnen dan opgelucht ademhalen, want dan hebben we domweg geluk gehad.

Ontstaan van ribosoom-leven
Uit recente ontdekkingen blijkt dat de voorouder van het eencellige leven waarschijnlijk een ribosoom was. Ribosomen zijn enorme RNA-moleculen waar kleine eiwitten aan hangen. Ribosomen vertalen RNA in eiwit en in een baanbrekende ontdekking bleken ribosomen zélf alle onderdelen van het RNA-kopieersysteem te bevatten. Ribosomen moeten zijn ontstaan, toen de RNA-viroïden leerden samen te werken met eiwitten. Dit is in principe ook een bottleneck. In het lab is het namelijk nog niet gelukt uit RNA en eiwitten spontaan een ribosoomachtige structuur te laten ontstaan.

Op de een of andere manier zijn deze ribosomen informatie in het stabiele DNA gaan opslaan, waardoor ze in staat waren in ongunstige omstandigheden te overleven: het ontstaan van bacteriën en archaea. Ook vormden ze toen een sterke celwand. Ribosomen zijn nog steeds zeer belangrijk. In bijvoorbeeld de bacterie E. coli bestaat een groot deel van de cel uit ribosomen. Omdat bacteriën en archaea sterk verschillende ribosomen hebben en behoorlijk van elkaar verschillen, zijn ze waarschijnlijk los van elkaar uit ribosomen ontstaan.

Ontstaan van cellen met een celkern
Gedurende meer dan twee miljard jaar veranderde er vrijwel niets.Tussen 1,8 en 1,0 miljard jaar[2] geleden gebeurde er iets bijzonders: twee eencelligen gingen samenwerken.Tot deze tijd konden eencelligen alleen vergisten, wat tien keer zo weinig energie oplevert als verbranding. Zuurstof is echter een giftig gas voor de meeste anaerobe organismen. Enkele bacteriën beheersten de kunst om organische stoffen te oxideren en de overvloedige energie die daarbij vrijkomt, af te tappen. Een van deze soorten, een Rickettsia-bacterie, ging samenwerken met een grotere archaea. Deze bacterie veranderde uiteindelijk in een celonderdeel: de mitochondrie. Hierdoor kregen organismen energie om er een celkern er op na te houden. Deze celkern kan veel complexere levensvormen ondersteunen dan het miezerige draadje DNA in een bacterie. Dit is, voor zover we weten, slechts één keer gebeurd in de geschiedenis van de aarde. Dit maakt de Grote Symbiose een sterke kandidaat voor een Groot Filter. Mogelijk zijn er heel veel planeten met leven, maar zijn bacteriën in de rest van het heelal de hoogste vorm van leven.

Ontstaan van meercellige organismen
Meercellige organismen zijn maar liefst 46 keer onafhankelijk van elkaar ontstaan, zelfs voordat er organismen met een celkern ontstonden. Klaarblijkelijk is het niet erg moeilijk voor eencelligen om te gaan samenwerken. Dit is hiermee niet een erg waarschijnlijke kandidaat voor een Groot Filter.

Ontstaan van een geavanceerd zenuwstelsel
Wij kunnen denken en techniek ontwikkelen, omdat we een hoogontwikkeld zenuwstelsel hebben. Alle organismen die intelligent gedrag vertonen, beschikken over een ontwikkeld zenuwstelsel. Een zenuwstelsel heeft zich in meerdere diergroepen onafhankelijk ontwikkeld. Bijna elk dier heeft een zenuwstelsel. Zowel gewervelde dieren als koppotigen beschikken over een geavanceerd zenuwstelsel. Hoe ingewikkelder de omgeving, en hoe slimmer prooidieren en rovers, hoe betere hersens een dier nodig heeft om in leven te blijven. Enkele koppotigen, zoals de Pacifische reuzenoctopus, herkennen zichzelf in de spiegel en beschikken hiermee, met enkele vogel- en zoogdiersoorten, over zelfbewustzijn. Ook dit is dus geen aannemelijke bottleneck. Als de mens zich niet tot intelligente soort had ontwikkeld, had een andere soort dat wel gedaan.

Ontstaan van een technische beschaving
De mens beschikte al 1,5 miljoen jaar geleden over een grote hoeveelheid hersenmassa. De ontwikkeling van techniek verliep echter in een gletsjerachtig langzaam tempo. Pas ongeveer tienduizend jaar geleden werden de verzamelaars samengeperst tot landbouwgemeenschappen en steden, toen de zeespiegel snel steeg en de vruchtbare kuststreken verzwolg. De mens is een landbewonende soort, waardoor een mens veel makkelijker constructies kan bouwen dan een octopus of walvisachtige. Ook beschikt de mens over twee handen met vingers en opponeerbare duim, waarmee we gereedschap kunnen vasthouden. Olifanten alleen een slurf, papegaaien een snavel. Alleen de mens is daarom lichamelijk in staat, goed gereedschap te maken. Dit is op zich een geloofwaardige bottleneck: een slimme octopus kan niet veel meer dan iets als dit raadselachtige fossiel nalaten.

Conclusie
Er zijn enkele serieuze bottlenecks,die het aardse leven heeft overleefd. Het is goed mogelijk, dat er nog een bottleneck is die in het bovenstaande overzicht ontbreekt. Echter, geen van deze bottlenecks is echt overtuigend. Wat zou betekenen dat het Grote Filter in de toekomst ligt….

Bronnen
[1] A MICROBIAL ECOSYSTEM IN AN ANCIENT SABKHA OF THE 3.49 GA PILBARA, WESTERN AUSTRALIA, AND COMPARISON WITH MESOARCHEAN, NEOPROTEROZOIC AND PHANEROZOIC EXAMPLES, Geologicl Society of North America, 2012
[2] Andrew J. Roger et al., On the Age of Eukaryotes: Evaluating Evidence from Fossils and Molecular Clocks,Cold Spring Harbor Laboratory Press,2014

Positief denken nu nodig om de wereld te redden

Optimisten worden vaak weggelachen. Toch is optimisme nu nodig, harder nodig dan ooit zelfs. Een aantal technologieën staan nu op het punt explosief toe te nemen, en wat we nu zaaien, zal sterk worden opgeblazen.

Waarom denken we pessimistisch?
De reden, dat we eerder voor zekerheden dan kansen kiezen, is dat wij mensen zijn ontstaan in een karige omgeving, waarin de strijd om het bestaan hard en genadeloos was. Elke fout of foute inschatting kan je dan je leven kosten. De slechte gevolgen die een fout met zich meebrachten, zijn veel groter dan de voordelen die bijvoorbeeld de ontdekking van een nieuwe voedselbron of stuk land met zich meebrachten. Dit vormde onze mind set. Uit psychologische experimenten blijkt, dat we eerder geneigd zijn om verliezen te voorkomen, dan om de kans op winst zo groot mogelijk te maken. Nu is de situatie radicaal anders. Sterker nog: we leven nu in een wereld waarin positief denken absoluut noodzakelijk is geworden.

Nu is de tijd gekomen om te kiezen voor hemel of hel.

Buigpunt
Meerdere zeer krachtige technologieën bevinden zich nu in een fase waarin ze een enorme impact beginnen te krijgen. Bijvoorbeeld informatietechnologie, waarvan de rekensnelheid elke twee jaar verdubbelt. Ook genetische analyse is onderdeel van een exponentiële curve: in 2015 is het mogelijk voor minder dan duizend euro een menselijk genoom in kaart te brengen. Ook deze kosten dalen snel. Andere technologieën ontwikkelen zich ook snel. Denk aan 3D printing en dergelijke. Techniek is in feite een middel om wat wij willen, in praktijk te brengen. Hoe krachtiger de technieken, hoe meer gevolgen dat wat we willen heeft. Door de exponentiële toename, worden die gevolgen steeds groter.

Hemel of hel?
Een mes kan worden gebruikt om mee te opereren of mee te steken. Veel technieken zijn specifieker. Zo is een atoombom een uitermate kwaadaardige uitvinding en antibiotica een overwegend goede uitvinding. Welke technieken er komen bepalen wij, de uitvinders en beslissers. Als we dood en verderf normaal vinden, zullen we Skynet, killer drones en geavanceerde martelwerktuigen uitvinden. Als we geloven in positiviteit, vinden we dingen als universele geneesmiddelen, replicators en onuitputtelijke energiebronnen uit.  We kunnen nu letterlijk met onze gedachten de wereld van de toekomst vormen. Kortom: het is nu belangrijker dan ooit, om positief te denken.

 

Docu: de akelige kant van toekomstige technologie

Waarde visionair denkenden, vouw een mooi aluhoedje en zet het op. We gaan dit keer afdalen naar het rijk van dystopische toekomstvisioenen. Technieken maken per saldo ons leven veel beter. Zelfs de ergste techniekhater zal niet terug willen naar de Steentijd, waarin graan met een maalsteen werd gedorst. Helaas hebben veel technieken ook een duistere kant, en om te voorkomen dat wij slachtoffer worden van misbruik van moderne techniek, is het uitermate verstandig, de mogelijkheden te kennen, zodat we ons tegen misbruik kunnen wapenen.

Zoals u weet hebben politici en megacorporaties het beste met u voor, althans: in sommige gevallen. Helaas zijn psychopaten oververtegenwoordigd in zowel de top van het bedrijfsleven als die van de politiek, waardoor er in verhouding veel rotte appels tussen zitten. Wat het nog verergert is de psychopate bedrijfscultuur in multinationals, waar, afgedwongen door een Amerikaanse wet, alles op winst is gericht. Goedwillende machthebbers nemen vaak maatregelen die de vrijheid van anderen beperken, vaak in het belang van bescherming tegen terrorisme, kinderporno of een ander algemeen gehaat kwaad. Het is dan mooi meegenomen dat tegelijkertijd ook politieke tegenstanders kunnen worden aangepakt of de greep op de bevolking kan worden versterkt. Kortom: een gezond wantrouwen jegens machthebbers is bepaald geen overbodige luxe.

Toekomstige technologie biedt ongekende mogelijkheden tot misbruik. Gelukkig ook ongekende mogelijkheden om psychopaten te ontmaskeren.

De komende technische explosie, samengevat in vijf minuten

Steeds meer technologie maakt gebruik van computers als werkpaard, en omdat de rekencapaciteit van computers exponentieel toeneemt, sleurt deze explosieve toename ook deze technologieën mee op een steeds verder versnellend traject. Het gevolg: de komende kwart eeuw zal uitermate ontrwrichtend zijn. Rijker dan ooit, spannender dan ooit en vooral: wonderlijker dan ooit eerder in de geschiedenis.

In dit filmpje van Kurzweils Singularity University een korte samenvatting.
NB: het lijkt er op dat de exponentiële toename van computerrekencapaciteit de laatste jaren aan het afnemen is. Alleen als computermakers overstappen op een radicaal andere technologie dan wat de huidige chipsbakkers ons voorschotelen, maakt de Wet van Moore nog een kans.

De toekomst van geur

Dit artikel is geschreven door Gwenda.

Heb je deze geurcombinatie al gedeeld?
Vaak staan we er niet bij stil hoeveel geur onze stemming beïnvloed. Geur maakt je verliefd, geur laat ons ontspannen, het kan koopkracht creëren, of het laat de aantrekkingskracht tussen een man en een vrouw per direct doen verdwijnen.

Geurcommunicatie, wat houdt dit nu eigenlijk in? Kort gezegd komt het neer op communiceren met geuren om bepaalde emoties op te wekken of om gedrag te beïnvloeden.

Mijn naam is Gwenda, een 24-jarige commerciële communicatie student die zaken net iets anders wil aanpakken. Ik heb een liefde voor geur, met name het gedrag wat geur kan veroorzaken vind ik fascinerend.Omdat ik nieuwsgierig ben en omdat ik denk dat de toekomst van de geurcommunicatie belangrijke ontwikkelingen gaat vertonen, wilde ik mij met mijn thesis richten op de toekomst van geurcommunicatie.

Geur een sociaal instrument?
Er is in 1999 een filmpje gemaakt, waarbij mensen op straat gevraagd werd of ze de mobiele telefoon nodig vonden. Velen antwoordden dat ze het een overbodig luxe vonden. Inmiddels is de mobiele telefoon niet weg te denken uit de maatschappij. Voor mijn thesis wil ik de vraag beantwoorden of geurcommunicatie kan uitgroeien tot een sociaal instrument.

Stel je voor: we hebben een geurtoren met veertig basisgeuren waar we online, via een mobiele applicatie of ander besturingssysteem onze favoriete geur samenstellen. De mogelijkheden zijn eindeloos en voor iedereen beschikbaar. Zullen we later, naast onze stereotoren, een geurtoren in huis hebben? Zullen we geuren delen en het als sociaal middel gebruiken, zoals we nu muziek delen via Spotify of social media? Of denkt u juist het tegenovergestelde? Misschien staat de samenleving hier (nog) niet voor open. Door middel van dit artikel wil ik u naar uw mening vragen. Wat zijn uw gedachten, als visionaire, over de toekomst van geurcommunicatie?

Geurcommunicatie
Verschillende meningen over de toekomst van geurcommunicatie heb ik al gekregen, maar deze heb ik ontvangen van experts die zich met geurcommunicatie en/of geurmarketing bezig houden. Om mijn thesis kracht bij te zetten ben ik opzoek naar meningen en visies van mensen zonder ervaring met geurcommunicatie.Zal geurcommunicatie een ‘booming business’ worden, of zal het over waaien? Ik ben erg nieuwsgiering naar uw ongecensureerde mening. U kunt reageren op dit artikel, of via Facebook of Twitter.

Ík ga graag met u in gesprek. Voor meer informatie of vragen kunt u mij e-mailen naar gv.miog@gmail.com . Als u meer wilt weten over geurtrends of geurontwikkelingen, kunt u mij volgen op Twitter: @GwendaMiog .

Video: de toekomst van werk

Wordt je baan top, of juist een enorme flop? Futurist Bob Nelson zet in deze video vijf trends uiteen die bepalen welke banen er in de toekomst zullen verdwijnen en welke er juist bijkomen. Virtuele huisdierverzorger en trofeeënminer in een virtuele wereld als World of Warcraft is op dit moment al de bron van inkomsten voor duizenden arme Chinezen.

Een tip van de sluier: de vraag naar alfastudies is niet denderend hoog.

Video: hoe overleven we de singulariteit?

De Singularity is het moment in de toekomst waarop kunstmatige intelligentie die van zelfs de slimste mens zal overtreffen. SF-auteur en wiskundige Vernor Vinge bedacht de term, die later door Ray Kurzweil en andere transhumanisten is uitgewerkt. Hoe kunnen we er voor zorgen dat de gevolgen voor de mensheid positief zullen uitpakken?

Vernor Vinge gaat op deze zeer dringende vragen in, want naar schatting is  het in 2045  of zelfs eerder al zover. Al ruim voor dit moment zal het exponentieel toenemende rekenvermogen van computers onze levens totaal op de kop zetten. We kunnen maar beter snel over deze vraag gaan nadenken. Het moment dat computers de eerste kenniswerkers overbodig maken, is in feite al gepasseerd. Hoe richten we onze maatschappij in voor de toekomst?

Video: high tech landbouw de toekomst?

Er bestaat een groot conflict tussen de aanhangers van high-tech landbouw en organische landbouw, zoals permacultuur. Beide stromingen willen de bestaande landbouw hervormen, maar kiezen voor verschillende methoden. Toch willen beide stromingen hetzelfde doel bereiken: de voedselveiligheid van negen miljard aardbewoners in de toekomst garanderen. In deze videoclip van de Universiteit van Californië een overzicht van ontwikkelingen.

Wat denken jullie? Is een veel betere high tech landbouw de oplossing of moeten we toch kiezen voor massaal organisch (met de bekende gevolgen voro de voedselvoorziening)? Of moeten we van beide benaderingen maximaal gebruik maken om de grote wereldbevolking in leven te houden?

Docu: technologie van de toekomst

Van de Engelse BBC, deze documentaire over technologie die de toekomst zal bepalen. De onvolprezen natuurkundige en wetenschaps-popularisator Mishio Kaku laat in deze aflevering van het programma Horizon in een uur enkele belangrijke beeldbepalende technologische ontwikkelingen zien, die het leven in de komende 10 jaar en daarna ingrijpend gaan veranderen.

De overheersende trend is dat computers steeds sneller en krachtiger geworden, waardoor onze omgeving steeds “slimmer” wordt. onze politici zijn niet in staat om deze ontwikkelingen te zien. Ze gaan nog steeds uit van de maatschappij en de economie van vandaag. Daarom zijn ze niet in staat om ons land adequaat op de toekomst voor te bereiden. Ze proberen nog steeds de vorige oorlog te winnen.

Wakker worden in Alterland

Je doet je ogen open en ontwaakt in een wereld waarin een aantal dingen totaal anders zijn aangepakt dan in Nederland. Hoe zou je dag er uit zien?

Je voelt twee zachte handen je gezicht strelen. Op de rand van je bed zit een raadselachtig glimlachende, aantrekkelijke vrouw. Om je heen zie je de golven klotsen. Dan realiseer je je dat het een optische illusie is. Je bevindt je in de verre toekomst. Of op een andere planeet. “Je bent in de Nederlanden, in hetzelfde jaar als waarin je insliep.” antwoordt de vrouw op je onuitgesproken vraag. Ik ben aangewezen door de Raad voor Vreemdelingenzaken om je wegwijs te maken hier. Zie je, de maatschappij hier is heel anders ingericht dan in het door wanbestuur geteisterde Nederland en Vlaanderen waar je vandaan komt. Dus dingen kunnen verwarrend overkomen. Ik ben je gids. Je kan mij Mara noemen. Ik ben uitgekozen omdat mijn psychoprofiel het beste past bij je.”

Kleren uit de printer. De techniek is er nu.

Tweeduizendtigtien? Dat kan helemaal niet. Of Mara moet schathemeltjerijk zijn. “Je vergist je. Ik ben maar een gewone vrouw. Bijna iedereen heeft dit hier. Zie je, we stoppen onze hulpbronnen alleen in dingen die echt zin hebben. Waarom zou je heel veel energie en kostbare metalen stoppen in verouderde technologie? Dat behang dat je ziet, kan in de Lage Landen waar je vandaan komt al meer dan tien jaar voor weinig geld geproduceerd worden. Maar daarmee zouden fabrikanten hun dure fabrieken wel af kunnen schrijven. Niet dat ze hier beter zijn hoor. Maar zie je, wij kennen geen patenten, maar onderzoeksbeurzen. In plaats daarvan worden fabrikanten belast als ze grondstoffen gebruiken. En dit elektronische papier gebruikt veel minder grondstoffen dan zo’n massief tv-scherm. En weet je, ze maken nog meer winst ook omdat iedereen dit wil hebben. Toen je sliep heb ik je gescand, lekker ding. Ik zal je kleren even uitprinten.

Even later, terwijl het printproces voortduurt, lopen jullie samen door het huis. Mara’s flatje is klein, maar slim ingericht. De slaapkamer blijkt ook als werkkamer te dienen; onder het bed, dat opgeklapt kan worden tot zitbank liggen haar kleren in een vacuum gezogen kist, waardoor er veel meer kleren in kunnen. ” Het douchewater wordt opgeslagen en daarna gebruikt om de wc mee door te spoelen,”  legt Mara uit, terwijl je douchet. “Ondertussen geeft het douchewater zijn warmte af aan de woonkamer.”  Slim bedacht weer. Maar deze alternatieve wereld lijkt niet erg te lijden onder energietekort. “Dat klopt. De ontwikkeling van een overvloedige energiebron, thorium, gaf ons wereldwijd de ademruimte om te doen wat het beste was voor de mensheid als geheel. Thorium is een betere kernbrandstof dan uranium, maar in jullie wereld kozen de machthebbers voor kernwapens in plaats van goedkope, duurzame energie. Maar we houden niet van verspilling. Noem het smaak. Zoals jullie in de Lage Landen graag allerlei zinloze regels en diensten bedenken om elkaar bezig te houden. Je kleren zijn klaar.”

Dutch